„Niebieska Karta” to procedura stosowana w Polsce w sytuacjach podejrzenia przemocy domowej. W związku z tym, że często otrzymuję pytania dot. tej procedury, poniżej wyjaśnię czym ona tak naprawdę jest.
Jej głównym celem jest ochrona osób doświadczających przemocy oraz uruchomienie systemu pomocy – bez względu na wiek, płeć czy sytuację życiową osoby poszkodowanej.
„Niebieska Karta” to nie jest „donos” ani automatyczne oskarżenie. To formalny proces, który pozwala odpowiednim instytucjom rozpoznać problem przemocy w rodzinie i zaplanować działania pomocowe. Procedura może zostać wszczęta nawet wtedy, gdy osoba dotknięta przemocą nie złożyła oficjalnego zawiadomienia na policji. To jest ważna kwestia! Nie musimy jednocześnie składać zawiadomienia o podejrzeniu popełnienia przestępstwa.
Instytucja „Niebieskiej Karty” została uregulowana w ustawie o przeciwdziałaniu przemocy domowej z dnia 29 lipca 2005 r.
Procedurę „Niebieskiej Karty” mogą rozpocząć przedstawiciele różnych instytucji, m.in. policja, jednostki organizacyjne pomocy społecznej (np. pracownik socjalny z ośrodka pomocy społecznej), placówki oświatowe (np. dyrektor szkoły).
Co ważne, zgoda osoby doznającej przemocy nie jest wymagana, jeśli istnieje uzasadnione podejrzenie, że dochodzi do przemocy domowej.
Po założeniu „Niebieskiej Karty”: sporządzana jest dokumentacja opisująca sytuację. powoływany jest tzw. zespół interdyscyplinarny, oceniane są potrzeby osoby doświadczającej przemocy oraz tworzony jest plan pomocy i wsparcia.
Celem tych działań jest zwiększenie bezpieczeństwa, a nie karanie „z góry”.
Uwaga! Procedura może zostać wszczęta na podstawie uzasadnionego podejrzenia, a nie twardych dowodów znanych z postępowania karnego.
Od wszczęcia procedury „Niebieskiej Karty” niestety nie przysługuje odwołanie, ponieważ nie jest ona decyzją administracyjną ani wyrokiem sądu. „Niebieska Karta” ma charakter procedury pomocowej, a nie karnej, dlatego nie funkcjonuje tu tryb odwoławczy znany np. z postępowań sądowych.
W praktyce oznacza to, że samo założenie „Niebieskiej Karty” nie przesądza o winie żadnej ze stron i nie nakłada automatycznie kar. Jej celem jest rozpoznanie sytuacji w rodzinie oraz zapewnienie bezpieczeństwa i wsparcia osobom, wobec których istnieje podejrzenie stosowania przemocy.